Kako je srušen grad Žrnov?

Beograd je definitivno riznica istorije. Što srpske, što sve one istorije koja je tu posejala makar tračak svoje vlasi. I koja danas utiče na to što se u Beogradu zbiva.

Biti Beograđanin znači nositi celokupno nasleđe grada, ali i svega onoga što se oko grada nalazi.

Biti turista, znači naći dobar smeštaj u Beogradu, a potom krenuti putevima koji su istraživani ili neistraženi i naučiti dosta o hrani, piću, muzici, druženju, ali i o toj čuvenoj beogradskoj istoriji.

Tema o kojoj se dosta u poslednje vreme govori jeste tema srednjovekovnog grada Žrnova, koji je stradao nakon intervencije kralja Aleksandra Karađorđevića. Kakav je to grad, zašto je srušen i šta se tamo danas nalazi, čitajte u nastavku.

Šta je Žrnov?

O Žrnovu postoje raznovrsna svedočenja, ali je na samom početku možda najbolje reći da ovaj grad možete naći i pod imenom Žrnovan. U pitanju je tvrđava iz srednjeg veka, koja se pozicionirala na najvišem vrhu Avale, takozvanoj Žrnovici na 511 metara.

I istina, nije reč o bog zna kakvoj visini, ali je Avala definitivno bila prepreka koja je Osmanlijama činila da ne mogu tek tako da probiju prestonički gard. Žrnov je napravljen još u vreme Rimljana, ali kada su ga konačno osvojile Osmanlije, bio je veoma bitan za njihovu vojsku.

Utvrđenje

Kao što smo pomenuli, još su Rimljani odavde kontrolisali Singidunum, izgradivši na tom mestu rudnike, ali i Tvrđavu. Žrnovan su Osmanlije zauzele 1442. godine ali je svojevremeno pripadao iznova Srbiji.

Pad Beograda je 1521. doprineo da Žrnov apsoluto izgubi strateški značaj. Međutim, u simboličkom smislu, ova je tvrđava dugo podsećala na srpsku istoriju i srednjovekovno nasleđe sa ovih prostora.

Izgled Žrnova

Žrnov je poprilično autentična fortifikacija. Gornji grad je bila klasična srpska tvrđava, koju je kasnije osvežila mala osmanlijska „intervencija“ iz 1442.

Što se tiče Donjeg grada, on je bio sačinjen od bedema koji prati obronke Avale, a na koji se nadovezuje Mali grad.

Mali grad je možda i najupečatljiviji deo Žrnova koji se protezao pravcem severozapad-jugoistok a odgovara položaju današnjeg spomenika Neznanom junaku, koji se na ovom mestu našao posle rušenja čitavog Žrnova.

I tu naša priča postaje zanimljivija. Žrnov je, naime, srušen kako bi se postavio spomenik Neznanom junaku.

Njega je izvajao Ivan Meštrović. Meštrović je, gle čuda, pripadao visokim masonskim krugovima, pa se stoga često pominje teza da je spomenik srušen kako bi se na njegovom mestu pisala masonska, a ne profana istorija.

Rušenje Žrnova

Arhitektonso-skulptorska senzacija XX veka bio je spomenik Neznanom junaku koji je izrađen prema nacrtu Ivana Meštrovića. Ovaj skulptor i arhitekta bio je jedan od značajnijih u Kraljevini Jugoslaviji, a umetnik je osmislo takav koncept da se čitavoj Jugoslaviji oda priznanje kroz karijatide obučene u nošnje država koje su Jugoslaviju činile.

Neki upravo to jugoslovensko ustrojstvo navode kao razlog zbog koga bi se možda i sam kralj Aleksandar Karađorđević usudio da naredi rušenje grada Žrnova. Zanimljivost je i to da je Žrnov srušen dinamitima, a da je Aleksandar prisustvovao ovom rušenju.

Oni koju u to upliću teorije zavere i masonsko delovanje, još uvek nisu sigurni zbog čega bi to Žrnov trebalo sravniti sa zemljom, ali se pretpostavlja da je u pitanju jugoslovenstvo kao način novog vaspitavanja generacija. To u prevodu znači da je nekome bilo u interesu da se raskrsti sa tradicijom.

Da li je to zaista bilo tako, pitanje je, ali je nesumnjivo da se spomenik našao upravo na temeljima starog grada o čijem su rušenju svedočile i fotografije i novine i hroničari toga doba. Bilo kako bilo, u pitanju je jedan od lepših spomenika na Avali, a o Žrnovu, nažalost, ostaje samo da se istražuje kroz literaturu.

Sponzorisani tekstovi:

loading...

Još zanimljviih tekstova:

Post navigation